Patofizjologia

Print this FlashCard
Question Answer
Czym jest zapalenie? Stereotypowa odpowiedz organizmu na uszkodzenie (jakiekolwiek).
W jakich tkankach wystepuje zapalenie? W tkankach unaczynionych, zawierajacych tkanke laczna i jej komorki (fibroblasty).
Zapalenie przewlekle Powyzej 3 mies.
Zapalenie ostre Pojawia sie nagle i objawy sa dokuczliwe.
Zapalenie podostre Pojawia sie mniej nagle i mniej dokuczliwie niz ostre.
Rodzaje przebiegu zapalenia Ostre, przewlekle i podostre
Jakie sa objawy zapalenia? Bol, zaczerwienienie, obrzek, podniesienie temperatury
Co to znaczy, ze zapalenie jest mechanizmem ochronnym i regeneracyjnym? Oznacza to, ze objawy takie jak bol czy obrzek sprawiaja, ze zwierze ogranicza uzytkowanie np. konczyny objetej zapaleniem co daje szanse na proces gojenia.
Jak dochodzi do zaczerwienienia i obrzeku? Jest to wynik rozszerzenia naczyn krwionosnych, dochodzi do zwiekszenia przepuszczalnosci i naplywu wody, a w konsekwencji do obrzeku i bolu.
Skad organizm wie o toczacym sie zapaleniu? Z komorki uwalniane sa zwiazki chemiczne takie jak prostaglandyny, ktore dzialaja drazniaco na receptory.
Jaka jest pierwsza reakcja organizmu w przebiegu zapalenia? Naplyw neutrofili, makrofagow do miejsca zapalenia, aby ograniczyc rozszerzanie sie procesu zapalnego oraz uruchomienie fibroblastow.
Na czym polega osteochondroza? Fragment chrzastki "fruwa" po stawie, w wyniku czego pojawia sie proces zapalny.
Jakie czynniki moga wywolac zapalenie? Czynniki zewnetrzne (fizyczne, chemiczne, biologiczne) lub wewnetrzne.
Jakie czynniki fizyczne moga wywolac zapalenie? Mechaniczne, temperatura.
Jakie czynniki chemiczne moga wywolac zapalenie? Kwasy, zasady, azbest
Jakie czynniki biologiczne moga wywolac zapalenie? Wirusy, bakterie, grzyby, pierwotniaki, pasozyty, owady
Jakie czynniki wewnetrze moga wywolac zapalenie? Czynniki genetyczne, takie jak np. tendencja do dysplazji.
Co sie stanie, jezeli bedziemy objawowo leczyc infekcje blony sluzowej nosa? Infekcja nabierze tempa wobec braku dzialania ukladu odpornosciowego.
Co sie stanie, jezeli bedziemy objawowo leczyc zlamanie konczyny? Brak calej kaskady zapalenia prowadzacej do wygojenia sie zlamanej kosci, na dodatek uposledzenie dzialania ukladu immunologicznego naraza zlamana kosc na infekcje bakteryjna.
Co sie stanie, jezeli bedziemy objawowo leczyc goraczke? Juz podniesienie temperatury o 1-2 stopnie uniemozliwia rozwoj wiekszosci bakterii chorobotworczych, ktore najbardziej lubia temperature 37C. Zniesienie goraczki znacznie oslabia mozliwosci organizmu do walki z infekcja.
Kiedy stosuje sie leczenie objawowe? Kiedy nie mozna postawic diagnozy, gdy przyczyna jest niemozliwa do usuniecia (np. choroba zwyrodnieniowa stawow).
Leki przeciwzapalne – leczenie objawowe czy przyczynowe? Objawowe, nie lecza.
Jakie sa dwa rodzaje lekow przeciwzapalnych? Glikokortykosteroidowe oraz niesteroidowe.
Jak dzialaja sterydowe leki przeciwzapalne? Hamuja proces zapalny juz na samym poczatku; blokuja enzym -fosfolipaze, uniemozliwiajac synteze jakichkolwiek mediatorow zapalenia, czynnikow chemotaktycznych, czynnikow zwiekszajacych przepuszczalnosc scian naczyn krwionosnych.
Jak dzialaja niesterydowe leki przeciwzapalne? Hamuja jedynie synteze prostaglandyn. Blokuja enzymy COX-1 i/lub COX-2.
Jak dziala fosfolipaza? Nalezy do rodziny enzymow, ktore hydrolizujac wiazanie estrowe glicerolofosfolipidow uwalniaja wolne kwasy tluszczowe (KT), w tym kwas arachidonowy (KA) i lizofosfolipidy.`
Jak dziala lipooksygenaza? Wytwarza leukotrieny z kwasu arachidonowego.
Jak dziala COX1 i COX2? Wytwarzaja prostaglandyny z kwasu arachidonowego.
Czego prekursorem jest kwas arachidonowy? Prostaglandyn i czasteczek sygnalowych (prostaglandyn, prostacyklin, tromboksanow i leukotrienow).
Jaka funkcje pelnia leukotrieny? Biora udzial w mechanizmach odpornosciowych i procesach zapalnych, m.in. zwiazanych z astma.
Jaka funkcje pelnia prostaglandyny? Naleza one do hormonow parakrynowych (dzialajacych miejscowo), sa regulatorami procesow fizjologicznych, powstaja wskutek pobudzenia nerwowego. Ogolnie: napedzaja reakcje zapalna.
Jaki jest skutek uboczny lekow sterydowych? Dzialaja bardzo niekorzystnie na przebudowe bialek i sprzyjaja powstawaniu tkanki tluszczowej, co jest bardzo niesprzyjajace u pacjentow z niesprawnym ukladem ruchowym.
Jaki jest skutek uboczny lekow niesterydowych? Obnizaja poziom wapnia (moze miec to wplyw na odbudowe kosci).
Czy mozna laczyc leki sterydowe i niesterydowe? Nie, wynika to z mechanizmu ich dzialania.
Jakie sa wskazania do zastosowania sterydowych lekow przeciwzapalnych? Wstrzas anafilaktyczny, niektore zapalenia stawow (tla immunologicznego), ostre zapalenie wielostawowe, astma, niektore zapalenia OUN (np, martwicowe zapalenie mozgu), bol korzeniowy (wypadniecie dysku w strone korzenia).
Kiedy podawanie lekow sterydowych moze byc ryzykowne? Gdy wystepuje lub moze wystapic zakazenie, zwlaszcza grzybicze i wirusowe, poniewaz sterydy blokuja reakcje swoiste (zwiazane z limfocytami).
Jakie sa wskazania do zastosowania niesterydowych lekow przeciwzapalnych? Urazy (fazy poczatkowe dla zniesienia bolu ostrego), choroba zwyrodnieniowa stawow, wysoka goraczka, leczenie ostrego bolu pooperacyjnego (wraz z opioidami).
Dlaczego psom nie mozna podawac paracetamolu, ktory jest niesteroidowym lekiem przeciwzapalnym? Psy sa bardzo wrazliwe na jego dzialanie a dawka jaka mozna im podac to 15 mg/kg m.c. 3 razy dziennie doustnie. Dawki czterokrotnie wyzsze moga spowodowac zatrucie a w szczegolnych przypadkach prowadzic do uszkodzenia watroby.
Jakie moga byc skutki dlugotrwalego stosowania lekow sterydowych? Cukrzyca, choroba wrzodowa, podatnosc na infekcje, slabe gojenie sie ran, oslabienie miesni, rozwoj choroby Cushinga, obnizaja metabolizm chrzastki, spada produkcja proteoglikanow, hamuja odnowe komorek w calym organizmie.
Jakie moga byc skutki dlugotrwalego stosowania lekow niesterydowych? Krwotoki z przewodu pokarmowego, uszkodzenie nerek, watroby, choroba wrzodowa zoladka i jelit, biegunki.
Dlaczego nalezy bardzo uwazac ze stosowaniem lekow przeciwzapalnych w trakcie infekcji? Stosowanie lekow p/zapalnych w trakcie infekcji bakteryjnej wymaga bardzo dokladnego rozwazenia potencjalnych skutkow wynikajacych z zablokowania dzialania ukladu immunologicznego podczas ataku mikroorganizmow.
Dlaczego nie wolno naduzuwac podawania lekow przeciwzapalnych? Prowadzi to dalszego uszkadzania chrzastki stawowej poprzez obnizenie jej metabolizmu, dodatkowo samo zniesienie bolu bez jednoczesnego wzmocnienia miesni, owocuje czesto zwiekszeniem intensywnosci ruchu zwierzecia, co prowadzi do dalszych uszkodzen.
Co najbardziej szkodzi rdzeniowi podczas wypadnietego dysku? Bezposredni ucisk mas dysku na rdzen, a takze obrzek powodujacy ucisk i powstawanie blizny i jej obkurczanie sie wokol rdzenia.
Dlaczego w przypadku wypadnietego dysku nalezy jak najszybciej zniesc zapalenie? Znoszenie zapalenia w I fazie chroni rdzen przed wczesnymi uszkodzeniami zwiazanymi z obrzekiem uszkodzonych tkanek, a takze przed dalszymi uszkodzeniami zwiazanymi z pozniejszymi etapami zapalenia.
Czemu zapobiega znoszenie zapalenia w I fazie zapalenia w trakcie wypadnietego dysku? Zapobiega tworzeniu sie masywnej blizny a takze uszkodzeniu neuronow przez makrofagi i inne komorki zapalenia pochodzace z mezodermy, ktore nie sa w stanie doprowadzic do regeneracji neuronow z ektodermy.
Dlaczego w przypadku wypadnietego dysku nie nalezy przejmowac sie ryzykiem infekcji? W tym przypadku, ryzyko infekcji jest drugorzedne, po prostu podaje sie oslonowo antybiotyki.
Na czym polega zaostrzanie zapalenia w celu poprawy rokowania co do wyleczenia? Polega na zmobilizowaniu sil odpornosciowych organizmu oraz mechanizmow naprawczych dajacych wieksze szanse na poprawe stanu zdrowia niz przewlekly proces zapalny u niskiej aktywnosci. Bardzo czeste w praktyce rehabilitacyjnej.
Jaki jest nasz cel w trakcie zaostrzania zapalenia w rehabilitacji? Zwiekszenie tempa metabolizmu, przyspieszenie procesow regeneracyjnych, uprzatniecie komorek uszkodzonych, regeneracja badz bliznowacenie, poprawienie ukrwienia -> odzywienie i natlenienie tkanek. ZAKONCZYC przewlekly proces zapalny.
W jaki sposob zaostrza sie zapalenie w rehabilitacji? Poprzez nagrzewanie, masowanie, rozne zabiegi fizykalne ustawione na grzanie tkanek, podawanie swiezej krwi pacjenta pomiedzy odlamy kostne.
Dlaczego sciegna tak wolno sie regeneruja? Zawiera bardzo malo fibroblastow, jest slabo unaczynione i praktycznie nierozciagliwe, bardzo niskie tempo metabolizmu, organizm "nic nie wie" o urwanym sciegnie czy wiezadle, wiec uszkodzenie dalej postepuje.
Ktore wiezadlo i dlaczego nie ma mozliwosci zrostu? Wiezadlo krzyzowe doczaszkowe/doogonowe, poniewaz jest zamkniete w stanie, a maz stawowa oddziela odlamy
Na czym polega rehabilitacja zerwanego sciegna? Na probie zaostrzenia stanu zapalnego, poniewaz same urwane wlokna kolagenowe nie indukuja procesu zapalenia i gojenia, jezeli nie dojdzie do uszkodzenia naczyn krwionosnych.
Jak przebiega regeneracja zerwanego sciegna? Odpowiednia stymulacja obciazen prowokuje fibroblasty do produkcji kolagenu w okreslonym kierunku, a kolagen powstaje wzdluz obciazen.
Co moze oznaczac bolesnosc barku? Zapalenie sciegna nadgrzebieniowego i sciegna dwuglowego ramienia.
Czy charakteryzuje sie zapalenie sciegna? Jest to przewlekly proces, trudny do leczenia, a odczyn zapalny pochodzi z tkanki lacznej otaczajacej sciegno.
Jak powstaja nowe komorki miesniowe po urazie? Na wloknach miesniowych leza komorki satelitarne, ktore sa niedojrzalymi, inaktywowanymi mioblastami.
Jak regeneruja sie male urazy miesnia? Regeneracja dzieki mioblastom.
Jak regeneruja sie duze urazy miesnia? Powstaje klasyczne zapalenie, a nastepnie blizna. Miesien raczej nie wraca do 100% sprawnosci, bo wlokna miesniowe sa zastapione tkanka laczna.
Na czym polega miopatia niedokrwienna? Tzw. zespol uchylonego okna – niedotlenione miesnie uwalniaja mioglobine, ktora wedruje do krwi i zabija nerki.
Jak powstaje maz stawowa? Czesciowo stanowi przesiek z osocza a czesciowo jest produkowana lokalnie przez fibroblasty. Dodatkowo zawiera glikoproteiny i kwas hialuronowy, ktore warunkuja jej wlasciwosci reologiczne (ciecz nienewtonowska, zageszczana scinaniem).
Czy istnieje jakas warstwa pomiedzy plynem maziowym a blona maziowa? Nie, maz stawowa jest bezpostaciowa czescia blony maziowej.
Czym charakteryzuje sie chrzastka stawowa? Nie posiada ochrzestnej, nie ma w niej naczyn krwionosnych, jest odzywiana przez maz stawowa. Im grubsza chrzastka, tym gorsze odzywianie jej warst glebszych – najbardziej elastyczna jest na obwodzie.
Jak zbudowana jest chrzastka w poblizu kosci? Sa to obszary zwapniale, pozbawione chondrocytow (nie dociera tam wystarczajaca komorkom do zycia ilosc substancji odzywczych z mazi).
Jakie sa przyczyny ubytkow chrzastki? Zakazenia, zapalenia, urazy, zabiegi chirurgiczne, choroby zwyrodnieniowe stawow.
Dlaczego choroby zwyrodnieniowe stawow u psow duzych skutkuja ubytkami chrzastki? Duzy pies oznacza duze obciazenie, na skutek czego powstaja mikrourazy.
Jaki jest skutek niedociazenia stawu (np. zwichniecia i niestabilnosc)? Chrzastka jest niedozywiona i slaba.
Jaki jest skutek glebokiego uszkodzenia chrzastki? Chrzastka szklista w procesie regeneracji zastepowana jest chrzastka wloknista, ktora rozni sie sprezystoscia, co prawie na pewno skonczy sie choroba zwyrodnieniowa stawow.
Czy chrzastka szklista sie regeneruje? Nie.
Ile trwa gojenie pekniec i rozdarc chrzastki? Cale lata, a dodatkowo jezeli raz ja uszkodzimy, to w zasadzie jest uszkodzona na zawsze.
Czy preparaty z kwasem hialuronowym maja szanse byc skuteczne w przypadku uszkodzen chrzastki? Nie. moga one jedynie chronic pozostala chrzastke.
Czym jest choroba zwyrodnieniowa stawow? Niezakazny proces degeneracyjny chrzastki stawowej, na skutek ktorego powstaja wyrosla kostne, dochodzi do zwloknienia tkanek miekkich otaczajacych staw, obecny jest staly proces zapalny o bardzo nieduzym nasileniu.
Jakie sa przyczyny choroby zwyrodnieniowej stawow? Zwiazane z wiekiem (nieustalona przyczyna), destabilizacja stawu, przeciazenie stawu (masa ciala, zla budowa), infekcja, zapalenie autoagresyjne, inne zapalenia tla immunologicznej, spadek produkcji kwasu hialuronowego i proteoglikanow.
Jakie sa skladniki chrzastki? Chondrocyty oraz skladniki substancji podstawowej – proteoglikany i fragmenty kolagenu, przebywajace w mazi stawowej. Skladniki SP sa antygenami stymulujacymi blone maziowa, a w szczegolnosci jej makrofagi do reakcji zapalnej.
Jakie sa skutki przebywania makrofagow dlugi czas w ognisku zapalnym? Uwalnianie do otoczenia roznych czynnikow chemicznym, np. plytkowego czynnika wzrostu lub czynnika wzrostu fibroblastow, produkujacych kolagen, uwalnianie do okolicznych tkanek lizosomow o wlasciwosciach proteolitycznych i wolnych rodnikow tlenowych.
Jak leczy sie chorobe zwyrodnieniowa stawow? Usuniecie przyczyn niefizjologicznych, niska masa ciala, utrzymanie silnej masy miesniowej, zabiegi rehabilitacyjne, umiarkowany ruch, injekcje dostawowe z kwasu hialuronowego, leki przeciwzapalne.
W jaki sposob mozna usunac niefizjologiczna przyczyne choroby zwyrodnieniowej stawow? Repozycja zwichniecia, chirurgiczna stabilizacja kolana po zerwanym wiezadle krzyzowym doczaszkowym.
Dlaczego wazne jest utrzymanie silnej masy miesniowej wokol stawu objetego choroba zwyrodnieniowa? Stabilizuje to staw i zapobiega dalszym urazom.
Po co wykonuje sie zabiegu rehabilitacyjne stawu objetego choroba zwyrodnieniowa? Hamuje to zapalenie blony maziowej.
Kiedy dochodzi do unieruchomienia stawu? Po zlamaniach kosci i stabilizacji pod gipsem, po zwichnieciach, przy porazeniach nerwowych i bezruchu wynikajacym z tego.
Jaki jest max. czas bezruchu, zanim dojdzie do unieruchomienia stawu? 10 dni – po tym czasie prawie zawsze wymagana jest rehabilitacja sztywniejacego stawu.
Jaki czynnik stymuluje wydzielani mazi stawowej przez blone maziowa? Ruch. Bezruch zmniejsza produkcje mazi stawowej, rowniez uszkadza kolejne chondrocyty.
Jakie jest postepowanie rehabilitacyjne w przypadku nieuzywanych stawow? Ruchy bierne – 3x dziennie po 30x, a takze staly, spokojny ruch podczas leczenia OA.
Na czym polega powstawanie blizny? Na zastepowaniu uszkodzonej tkanki przez tkanke laczna wloknista.
Jaki jest przebieg powstawania blizny? Rozpoczyna sie w momencie, kiedy makrofagi zaczynaja fagocytowac to, co zostalo jeszcze po neutrofilach. Namnazaja sie fibroblasty wytwarzajace duzo kolagenu i proteoglikanow, wrastaja nowe naczynia krwionosne.
Dlaczego blizna z czasem blednie i ulega sciagnieciu? Niektore fibroblasty przeksztalcaja sie miofibroblasty i odpowiadaja za sciaganie blizny, niektore z czasem obumieraja wraz z naczyniami i blizna jest zlozona wylacznie z samych wlokien kolagenowych.
Kiedy mozliwa jest calkowita regeneracja tkanki? Tylko w tkankach dysponujacymi komorkami majacymi mozliwosc proliferacji w doroslym organizmie tzn. nablonki, szpik, sledziona, komorki chrzastki (chondroblasty), komorki kosci (osteoblasty), komorki tkanki lacznej (fibroblasty).
Jakie sa fazy gojenia sie kosci? Na skutek przerwania krazenia powstaje skrzep pomiedzy odlamami kosci. Obumieraja osteocyty (brak odzywiania z naczyn), nastepuje resorpcja obumarlych fragmentow kosci, na bazie skrzepu powstaje t. wloknista, w ktora wrastaja od okostnej kom. osteogenne.
Co sie stanie, jezeli przy gojeniu zlamanej kosci nie bedziemy obciazac kosci? Brak zrostu, a takze zanik kosci ponizej zlamania, zwlaszcza u lekkich psow ras miniaturowych.
Co sie stanie, jezeli przy gojeniu zlamanej kosci polaczenie bedzie zbyt ciasne? Komorki osteogenne zamieniaja sie w chondrocyty i wytwarzaja chrzastke zamiast kosci.
Co sie stanie, jezeli przy gojeniu zlamanej kosci polaczenie bedzie zbyt sztywne? Powstanie wiezozrost wloknisty.
Co sie stanie, jezeli przy gojeniu zlamanej kosci polaczenie bedzie zbyt luzne? Powstanie staw rzekomy.
Co oznacza dla rehabilitanta fakt, ze fibroblasty maja mozliwosc zmiany w dowolne komorki tkanki lacznej (kosc, chrzastka, wiezozrost)? Mozna wywolywac tworzenie okreslonych tkanek: kostnej, wloknistej, wloknisto-chrzestnej.
Czym jest bol ostry? Trwa do 3 miesiecy.
Czym jest bol przewlekly? Trwa dluzej niz 3 miesiace.
Czym jest bol? Nieprzyjemne doznanie czuciowe i emocjonalne zwiazane z aktualnie wystepujacym luz zagrazajacym uszkodzeniem tkanek, lub tez doznaniem opisywanym w kategoriach takiego uszkodzenia.
Na czym polega bol nocyreceptorowy? Obciazone sa receptory bolowe. Na charakter adaptywny i wyzwala odpowiedz organizmu majaca na celu naprawe uszkodzonych tkanek.
Na czym polega bol neuropatyczny? Wynik z uszkodzenia danego osrodka nerwowego – zadne leki steydowe czy niesterydowe nie pomagaja, wazna jest elektrostymulacja. Powstahe w wyniku bezposredniego uszkodzenia lub choroby dot. somatosensorycznego ukladu nerwowego.
Bol somatyczny Ze strukur powierzchownych
Czy leczenie bolu jest wskazane? Tak, poniewaz jest to reakcja stresowa, ktora powoduje spadek funkcji.
Na czym polega zespol bolu przewleklego? Objawia sie hiperalgezja i allogynia. Sa to patologiczne mechanizmy odbierania bolu.
Na czym polega bramkowa teoria bolu? Impuls bolowy musi przejsc przez bramke, czyli jakis punkt w osrodkowym ukladzie nerwowym. Akupunktura np. blokuje taka bramka, a wiec blokuje bol, podobnie elektrostymulacja.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *